Leren leren met dyslexie: wat werkt op de middelbare school?
Op de middelbare school komt er ineens veel op je kind af: meer vakken, meer toetsen, meer tekst. Met dyslexie kost lezen en schrijven extra energie. Het goede nieuws: de manieren van leren die het best werken, werken ook voor kinderen met dyslexie. Hier lees je welke, en hoe je ze thuis toepast.
1. Overhoor jezelf in plaats van teruglezen
Een tekst drie keer lezen voelt als leren, maar blijft slecht hangen. Veel beter werkt het om jezelf vragen te stellen en het antwoord uit je geheugen te halen, zonder te spieken. Dat heet oefentoetsen, en het is een van de best onderzochte manieren van leren. Ook als een antwoord fout is, onthoud je het daarna beter.
2. Verdeel het leren over meerdere dagen
Alles op de avond voor de toets erin stampen werkt voor bijna niemand, en met dyslexie al helemaal niet. Kort leren op meerdere dagen, met tussendoor slapen, zet de stof veel steviger vast. Herhaal vooral wat bijna vergeten is.
3. Laat teksten voorlezen
Wie veel moeite steekt in het lezen zelf, heeft minder over voor het begrijpen. Voorlezen haalt die drempel weg: je kind leest mee en kan zich richten op de inhoud.
4. Maak het overzichtelijk en bedenk ezelsbruggetjes
Een korte samenvatting met de kern, een schema of een tijdlijn helpt om de grote lijn te zien. Ezelsbruggetjes maken losse feiten makkelijker te onthouden. Sommige kinderen maken graag een mindmap op papier: probeer uit wat bij je kind past.
5. Leg het uit aan iemand anders
Als je iets in je eigen woorden kunt uitleggen, snap je het echt. Laat je kind de stof uitleggen aan jou, een broer of zus, of een klasgenoot.
6. Kijk terug: wat werkte?
Na een toets is het slim om even terug te kijken. Was er genoeg tijd? Hielp de samenvatting of het schema? Welke manier van oefenen werkte goed? Zo leert je kind stap voor stap hoe het zelf het best leert.
7. Woordjes leren: actief, en niet alleen overtypen
Woordjes overtypen zonder na te denken helpt weinig. Beter is het om eerst te herkennen wat een woord betekent, daarna het woord zelf op te halen, en pas als laatste de spelling te oefenen. Hardop uitspreken helpt ook. Flitskaartjes werken goed: op papier of digitaal. Met de hand schrijven blijft voor veel kinderen extra goed hangen.
8. Schrijfopdrachten in stappen
Een tekst schrijven bestaat uit vier stappen: bedenken wat erin moet, het in een goede volgorde zetten, schrijven, en daarna teruglezen en verbeteren. Vooral die laatste stap is lastig als je er al lang mee bezig bent. Een tweede lezer helpt dan enorm.
9. Tips voor de toets zelf
- Meerkeuzevragen: lees de vraag, markeer de belangrijkste woorden en bedenk eerst zelf het antwoord. Zoek het daarna op tussen de antwoorden. Weet je het niet? Gok, en laat geen vraag open.
- Open vragen: bedenk het antwoord eerst in je hoofd en schrijf het dan op. Vraag vooraf aan de docent of spelling meetelt, en of je een onduidelijk antwoord achteraf mag toelichten.
- Extra tijd en voorlezen: met een dyslexieverklaring heeft je kind vaak recht op extra tijd of een voorgelezen toets. Vraag op school wat er kan.
Alles op één plek
Zevenkeer is gemaakt voor kinderen met dyslexie in de brugklas en daarna. Je kind maakt een foto van het boek, en krijgt een planning tot de toets, voorlezen, oefentoetsen, samenvattingen en hulp bij schrijfopdrachten. Voor alle vakken en talen.
Geen betaalgegevens nodig. De proef stopt vanzelf.